Święto NMP Królowej Polski w sobotę czy w niedzielę?

unnamed (1)Niestety rzeczywistość kościelna, w której przychodzi nam obecnie żyć nie sprzyja stałości. Atmosferę ciągłej zmiany powiększa decyzja Kongregacji ds. Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów, która na prośbę Konferencji Episkopatu Polski przeniosła w tym roku Uroczystość Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski z niedzieli 3 maja na sobotę 2 maja.

Oczywistym jest, że święta stałe co jakiś czas przypadają w niedzielę. Sytuacja taka przewidziana jest w przepisach liturgicznych – w Ogólnych Normach Roku Liturgicznego i Kalendarza możemy przeczytać:

Ze względu na swoje szczególne znaczenie niedziela ustępuje tylko uroczystościom oraz świętom Pańskim; niedziele Adwentu, Wielkiego Postu i Okresu Wielkanocnego mają pierwszeństwo przed wszystkimi świętami Pańskimi i wszystkimi uroczystościami. Uroczystości wypadające na te niedziele przenosi się na następujący poniedziałek, chyba że zbieżność zachodzi w Niedzielę Palmową albo w Niedzielę Zmartwychwstania Pańskiego. 1

Nie ma zatem problemu: 3 maja przypada V Niedziela Wielkanocna, a więc Uroczystość NMP Królowej Polski przenosi się na poniedziałek 4 maja. Polscy biskupi jednak uznali, że lepiej będzie, gdy ww. Uroczystość przypadnie w sobotę 2 maja, na co przystała Kongregacja, zgadzając się przy tym, by „w kościołach parafialnych odprawić jedną Mszę św. ku czci NMP Królowej Polski” 2.

Sprawa zatem wydaje się prosta. Niestety prosta nie jest dla osób, które są przywiązane do tradycyjnej liturgii łacińskiej (“formy nadzwyczajna rytu rzymskiego”), która posługuje się własnym kalendarzem liturgicznym i własnymi normami do tegoż.

W rycie tym IV Niedziela po Wielkanocy ma niższą rangę (2 klasę), niż Święto NMP Królowej Polski (1 klasę), zatem Święto maryjne góruje nad niedzielą. Niedziela jednak nie znika zupełnie tego dnia, lecz jest “wspominana”, co oznacza, że we wszystkich Mszach do modlitw z formularza o NMP dodaje się modlitwy z ustępującego formularza niedzielnego. Mowa tu o trzech modlitwach – oracji (czyli kolekcie), sekrecie i pokomunii. Podobnie dzieje się w modlitwie brewiarzowej w przypadku Nieszporów i Laudesów.

Niestety władza kościelna nie zaznaczyła, czy tegoroczna zmiana dotyczy tylko “nowego rytu” czy także “starego”. Duchowieństwo posługujące się “starszą formą” ma zatem do wyboru dwie możliwości:

  • Przenieść Święto NMP na sobotę, a w niedzielę już nie wspominać tego święta, a więc uznać, że dekret KKBiDS dotyczy “starego rytu”;
  • Nic nie zmieniać i trzymać się kalendarza liturgicznego, a więc uznać, że dekret KKBiDS dotyczy tylko “nowego rytu”;

Moim zdaniem idąc za starą rzymską zasadą sensum, non verba spectamus 3, należy uznać, że wspomniany dekret nie odnosi się do “formy nadzwyczajnej”, gdyż w “starym rycie” nie ma problemu przenoszenia świąt w ww. przypadku, zatem nie ma powodu, by antycypować święto w sobotę, skoro i tak nie zostałoby przeniesione na poniedziałek.

NMP Rokitniańska Cierpliwie Słuchająca

NMP Rokitniańska Cierpliwie Słuchająca

Oczywiście można także postawić argument przeciwny, że dekret (którego niestety chyba nie upubliczniono) jest jasny i zadaniem zwykłego duchownego nie jest interpretacja dekretów, tylko ich stosowanie. Poza tym, niezastosowanie się do dekretu spowoduje niepotrzebną rozbieżność z resztą Kościoła w Polsce, która posługuje się nowym kalendarzem.

Wydaje się jednak, że specjalny status “nadzwyczajnej formy rytu rzymskiego”, wyrażony w sposób szczególny w n. 28 Instrukcji Universae Ecclesiae, 4 sugeruje stosowanie tego typu interpretacji, zaś samo używanie “starego kalendarza” nieustannie naraża wiernych na rozbieżności z jego młodszym bratem, więc jest to raczej kwestia odpowiedniego pouczenia wiernych.

Miejmy nadzieję, że w przyszłości nasi Pasterze będą pamiętać także o niewielkiej trzódce, która jest przywiązana do tradycyjnej formy Liturgii i w swoich dyspozycjach umieszczą stosowne ustępy dotyczące także “formy nadzwyczajnej”, pamiętając o jej ważnej cesze, jaką jest stałość.

 

Notes:

  1. n. 5 http://kkbids.episkopat.pl/?id=197#id=300
  2. http://episkopat.pl/informacje_kep/6585.1,Tegoroczne_obchody_uroczystosci_MB_Krolowej_Polski_2_maja.html
  3. Por. kan. 17 KPKan
  4. „Ponadto, na mocy swojego charakteru prawa specjalnego, we właściwym dla siebie zakresie, Motu Proprio Summorum Pontificum deroguje od rozporządzeń prawnych, dotyczących obrzędów świętych, wydanych począwszy od 1962 r. i później, a niezgodnych ze wskazaniami ksiąg liturgicznych obowiązujących w 1962 r.” tłum. vatican.va

sB!

10610812_10203388864914435_660614747174937029_nKiedy dobrych parę lat temu założyłem mojego pierwszego bloga, pomysł ten spotkał ze zdziwieniem otoczenia – jak to bloga? Blogi to pamiętniki egzaltowanych nastolatek! Od tego czasu bardzo wiele się zmieniło w blogosferze. Teraz najwięksi blogerzy istotnie oddziałują na rzeczywistość społeczną, a ich strony stają się poważnymi serwisami internetowymi.

Katolicy w Polsce nie przegapili cyfrowej rewolucji i mamy już na naszym gronie trochę poważnych (i niepoważnych) blogerów i wideoblogerów katolickich, dlatego nie stawiam sobie za cel tworzenia kolejnego miejsca, w którym będziemy sobie tłumaczyć, dlaczego aborcja jest zła albo dlaczego rozwodnicy nie powinni być dopuszczeni do Komunii Świętej…

Chciałbym tutaj pisać o Liturgii, czyli tym, czym głównie się zajmuję, działając w Fundacji św. Grzegorza Wielkiego. Przede wszystkim interesuje mnie normatywność w Liturgii, zasady prawne rządzące sprawowaniem kultu katolickiego. Nie będę ukrywał, że moim głównym punktem odniesienia będzie w tym względnie Nadzwyczajna Forma Rytu Rzymskiego, czyli tak zwany ryt przedsoborowy.

Losowa grafika

Losowa grafika

Gdy najdzie mnie taka ochota, nie będę także stronił od wydawania opinii odnośnie bieżących spraw życia kościelnego, czy społecznego. Sądzę, że nie zabraknie także tekstów poświęconych tradilifestyle’owi, czyli obserwowanej coraz szerzej modzie na życie we współczesnym świecie w zgodzie z tradycyjną obrzędowością (daj Boże i moralnością!) Kościoła katolickiego.

Na blogu będą pojawiać się treści obszerniejsze, zaś na Facebooku będę wrzucał drobne śmieci, które pałętają mi się po dysku, a sądzę, że mogą Was zainteresować.

Zapraszam do śledzenia, czytania i komentowania!